W codziennych sprawach związanych z pieniędzmi znaczenie ma nie tylko rodzaj wybranej usługi, niemniej jednak również sposób działania instytucji, która ją świadczy. W polskim sektorze bankowym funkcjonują podmioty o różnych formach organizacyjnych, a jednym z nich jest bank spółdzielczy. Jego charakter wynika przede wszystkim z tego, że działa jako spółdzielnia, a nie jako typowa spółka akcyjna.

W strukturze takiej instytucji występują członkowie posiadający udziały, a ich prawa i obowiązki określają przepisy oraz statut. Nie znaczy to natomiast, że każda osoba korzystająca z rachunku musi zostać członkiem. W praktyce klient i członek spółdzielni mogą być dwiema różnymi rolami. To rozróżnienie jest ważne, ponieważ umożliwia uniknąć częstego błędu polegającego na utożsamianiu samego posiadania konta z uczestnictwem w strukturze właścicielskiej banku.

Kiedy pojawia się pytanie, czym różni się bank spółdzielczy od banku komercyjnego, warto rozpocząć właśnie od sposobu organizacji. W banku komercyjnym właścicielami są akcjonariusze, jednak w banku spółdzielczym występują członkowie spółdzielni. Odmienna jest więc nie tylko i wyłącznie metoda prawna, niemniej jednak także mechanizm związany z uczestnictwem właścicielskim. Z perspektywy osoby wykonującej przelew czy korzystającej z karty różnica ta może pozostać praktycznie niezauważalna. Bardziej widoczna staje się przy analizowaniu zasad członkostwa, organów banku a także sposobu podejmowania określonych decyzji. Warto również pamiętać, że bank spółdzielczy wciąż tworzy czynności bankowe i podlega regulacjom dotyczącym sektora bankowego. Nie powinno się więc traktować go jako instytucji o w pełni innym charakterze niż pozostałe banki.

Drugą kwestią jest skala oraz sposób prowadzenia działalności. Bankowość spółdzielcza ma silne związki z lokalnymi społecznościami i przez lata była związana w głównej mierze z obsługą rolnictwa, niewielkich przedsiębiorstw oraz klientów z mniejszych miejscowości. Aktualnie poszczególne banki mogą natomiast w znacznym stopniu się od siebie różnić. Jeden może działać na niewielkim obszarze, podczas gdy inny ma rozbudowaną sieć placówek i szeroki zakres obsługi elektronicznej. Nie warto zatem wyciągać wniosków dotyczących konkretnego banku jedynie na podstawie jego spółdzielczego charakteru. Przy realnym wyborze usługi znaczenie mają najmniejsze elementy zapisane w umowie i regulaminach. Dotyczy to między innymi opłat za prowadzenie rachunku, zasad korzystania z karty, kosztów przelewów, warunków kredytowania czy dostępnych metod kontaktu z bankiem. Sama metoda organizacyjna nie przesądza o tych parametrach.

Istotnym elementem pozostaje również lokalność, która w przypadku bankowości spółdzielczej może wpływać na sposób funkcjonowania instytucji, niemniej jednak nie stanowi uniwersalnej zasady. Zakres działalności uzależniony jest od konkretnego podmiotu, jego wielkości oraz przyjętego modelu organizacyjnego. Z punktu widzenia klienta ważne jest rozdzielenie informacji o rodzaju banku od oceny pojedynczej usługi. To, że dana instytucja jest spółdzielcza, mówi przede wszystkim o jej strukturze prawnej i właścicielskiej, jednak nie odpowiada samo w sobie na pytania o koszty, dostępność produktów czy sposób obsługi. Przy analizowaniu oferty trzeba zatem sprawdzać obowiązujące dokumenty a także dokładnie sprecyzowane warunki. Takie podejście ma znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy porównywane są instytucje o różnej formie prawnej, ponieważ analogicznie wyglądająca usługa może być regulowana odmiennymi zasadami szczegółowymi.

Źródło: spółdzielczy bank.